Darmkanker |
|
ADVERTENTIE
Inleiding
Darmkanker of rectumcolonkanker is de algemene term voor kanker in het onderste deel van het maag-darmkanaal. Het maag-darmkanaal begint achter in de mond bij de slokdarm en eindigt bij de anus. Met het onderste deel bedoelen we het stuk van het kanaal tussen maag en anus. Dit deel bestaat uit de dikke darm (colon) en de endeldarm (rectum) die in de anus uitmondt. Het colon is op te splitsen is in de volgende delen:- caecum: blindedarm, waar de appendix weer een uitsteeksel van is;
- colon ascendens: het opstijgende deel;
- colon transversum: het dwars lopende deel;
- colon descendens: het afdalende deel;
- colon sigmoideum: het deel tussen colon descendens en endeldarm.
In Nederland is darmkanker de op één na belangrijkste, aan kanker gerelateerde doodsoorzaak. De meeste mensen krijgen darmkanker op latere leeftijd: meer dan de helft van de patiënten is ouder dan zeventig jaar.
Oorzaken
Een groot aantal factoren brengt een verhoogd risico op darmkanker met zich mee. Het hebben van darmpoliepen, gezwellen van de darmwand die in de darm uitsteken, is een van de grootste risicofactoren. Deze poliepen zijn meestal aanvankelijk goedaardig, maar kunnen zich tot kwaadwaardige tumoren ontwikkelen. Poliepen komen vaak bij meerdere leden van een familie voor.Veel deskundigen zijn van mening dat gebrek aan lichaamsbeweging, gepaard aan een "westers" voedingspatroon met veel vet en rood of voorbewerkt vlees, het risico op darmkanker verhoogt. Verder is uit wetenschappelijk onderzoek gebleken dat darmkanker verband houdt met een aantal genetische factoren.
Symptomen
Darmkanker kan verschillende symptomen veroorzaken, waaronder een aanhoudende verandering in de stoelgang en/of bloed in de ontlasting.Bij de meeste vormen van kanker is ook sprake van gewichtsverlies en algehele slapheid.
Diagnose
Na zorgvuldig lichamelijk onderzoek, waarbij de endeldarm inwendig wordt onderzocht (zogenaamd rectaal toucher), kan de arts een aantal laboratoriumonderzoeken laten doen. Het is bijvoorbeeld belangrijk om te controleren of er bloed in de ontlasting zit, al hoeft dit niet altijd op darmkanker te wijzen.Verder kan het nodig zijn een scopie te maken. Dit is een onderzoek waarbij met een flexibel buisje via de anus de darm van binnen uit wordt bekeken. Afhankelijk van de symptomen kan de arts besluiten een scopie te maken van alleen de endeldarm, een groter stuk of zelfs van de gehele dikke darm.
We kennen de proctoscopie (alleen het einde van de darm wordt bekeken), de sigmoïdoscopie (het sigmoïdeum wordt bekeken) en de colonoscopie (de gehele dikke darm wordt onderzocht). Bij deze onderzoeken kan ook een weefselmonster worden genomen om in een laboratorium te laten onderzoeken (biopsie).
Een andere mogelijkheid is een onderzoek waarbij de patiënt een bariumklysma krijgt. Barium is een chemisch element dat als contrastmiddel dient. Het hecht zich aan de darmwand en is op röntgenfoto's te zien. Hiermee worden eventuele afwijkingen zichtbaar gemaakt, al is dit onderzoek minder betrouwbaar dan een scopie.
Behandeling
De meest toegepaste behandeling van darmkanker is het operatief verwijderen van het aangetaste deel van de darm, waarbij tegelijk een stukje van het omringende gezonde weefsel wordt weggesneden. De aard van de operatie hangt af van de plaats waar de tumor zich bevindt en van de mate waarin de kankercellen zich hebben verspreid.Preventie
Er zijn aanwijzingen dat lichaamsbeweging, het voorkomen van overgewicht en het eten van fruit, groente en ander vezelrijk voedsel, de kans op darmkanker verminderen.Voetnoot
1 Semin Gastrointest Dis 2000 Jul; 11(3): 142-6, Diet, lifestyle, and colon cancer. Slattery ML. Health Research Center, Department of Family and Preventive Medicine, University of Utah Health Sciences Center, Salt Lake City 84108, USA.Diet and lifestyle modification offers means of reducing risk of developing colon cancer. Current data suggest that consuming a Western style diet, that is, one high in meat, refined grains, and sugar and low in vegetables and fiber, may contribute to risk of colon cancer. There also are data to support a reduction in colon cancer risk from consuming high levels of calcium and folate. Energy balance and maintaining an appropriate body weight have been associated with a reduced risk of colon cancer. An important part of the energy balance equation is physical activity. High levels of physical activity have consistently been identified as being associated with a reduced risk of colon cancer. It is estimated that 13% of colon cancer can be attributed to being physically inactive, 12% of colon cancer can be attributed to eating a Western style diet, and 8% of colon cancer can be attributed to having a first degree relative with colorectal cancer.
Publication Types: Review Review, Tutorial
PMID: 10950460 [PubMed - indexed for MEDLINE]
Meer informatie
www.nlm.nih.gov (Colorectal Cancer)www.nlm.nih.gov (Colon cancer)
(Engels) Informatie over darmkanker (USA, accessed 07/08/02)
Neil, J., Mortensen, M. 2000, "The small and large intestines", in Bailey & Love's Short Practice of Surgery, eds R.C. Russell, N.S. Williams & C.J. Bulstrode, Arnold Publishers, London.
Hope, R. A., Longmore, J. M., McManus, S.K., Wood-Allen, E.A. 1998, "Surgery", in Oxford Handbook of Clinical Medicine, Oxford University Press, Oxford.
| Bron: LSHTM | Copyright: Medic Info | Datum: 28/04/2003 | Disclaimer |