Prinzmetal-angina (coronairspasme) |
|
Angina pectoris
Angina pectoris is hevige, beklemmende pijn op de borst, die dikwijls uitstraalt naar vooral de linkerschouder en -arm, de hals, nek en kaken. De pijn wordt veroorzaakt door een tekort aan bloed en zuurstof (ischemie) in het hart als gevolg van een aandoening van de kransslagaders.Prinzmetal-angina, ook variant-angina genoemd, is een vorm van angina pectoris die optreedt door een plotselinge, krampachtige samentrekking van de spierlaag in de kransslagaderwanden, een zogeheten coronair spasme. Bij Prinzmetal-angina staat het optreden van de pijn niet in verband met lichamelijke inspanning.
Zuurstoftekort (ischemie) van de hartspier door coronaire spasmen is in het geval van Prinzmetal-angina gewoonlijk van korte duur en kan zonder behandeling overgaan of worden verholpen door snelle toediening van middelen als nitraten.
Oorzaken
Prinzmetal-angina wordt door coronaire spasmen veroorzaakt. In de meeste gevallen is bij coronaire spasmen sprake van atherosclerose in de kransslagaders, een aandoening die wordt gekenmerkt door afzettingen van vetten (lipiden) op de binnenwand van slagaders. Waardoor coronaire spasmen precies worden opgewekt, is echter niet bekend en ze worden daarom idiopathisch (met onbekende oorzaak) genoemd.Verschijnselen van Prinzmetal-angina
Bij Prinzmetal-angina treedt de pijn op de borst gewoonlijk 's nachts op en wordt niet door lichamelijke inspanning opgewekt. Binnen een tijdsbestek van een half uur tot een uur treden twee tot drie pijnaanvallen op. De pijn op de borst zit diep en is moeilijk te lokaliseren. Patiënten ervaren de pijn als een hinderlijk gevoel in de borst, dat zij als beklemmend of benauwend omschrijven. De pijn kan uitstralen naar de hals,, nek, schouders, kaken en armen (gewoonlijk de linkerarm en -pols). Soms hebben patiënten last van een onaangenaam gevoel bovenin de maag of in de rug, tussen de schouderbladen. Daarbij kunnen ook verschijnselen optreden als angstgevoelens, ademnood, misselijkheid en flauwvallen (syncope).Diagnose van Prinzmetal-angina
Belangrijk bij de diagnose van Prinzmetal-angina zijn de medische voorgeschiedenis en een lichamelijk onderzoek van de patiënt, die veelal tussen de 30 en 50 jaar is en bij wie lichamelijke inspanning geen klachten veroorzaakt. Elektrocardiografie (ECG) helpt bij het opsporen van de veranderingen in de elektrische activiteit van het hart die kenmerkend zijn voor coronaire spasmen. Gewoonlijk wordt de diagnose van Prinzmetal-angina gesteld als een patiënt klaagt over pijn op de borst 's nachts of 's morgens vroeg en als op het ECG de kenmerkende afwijkingen voor deze vorm van angina pectoris wordt gezien.Als de diagnose niet aan de hand van de ziektegeschiedenis en elektrocardiografie is te stellen, kunnen speciale onderzoeken nodig zijn, bijvoorbeeld een zogeheten provocerend onderzoek. Daarbij wordt pijn op de borst kunstmatig opgewekt door toediening van bepaalde middelen (zoals ergonovine), terwijl tegelijkertijd een ECG wordt gemaakt om een coronair spasme te registreren. Dit dient door ervaren specialisten te worden uitgevoerd onder permanente bewaking van de patiënt.
Coronairangiografie, waarbij röntgenfoto's van de kransslagaders worden gemaakt na inspuiting van een contrastvloeistof, kan helpen bij het opsporen van het gebied waar de coronaire spasmen optreden. Bij patiënten met Prinzmetal-angina is het echter niet ongebruikelijk dat coronairangiografie een normaal beeld te zien geeft.
Behandeling van Prinzmetal-angina
Prinzmetal-angina wordt allereerst behandeld met middelen als nitraten die onder de tong worden gelegd (sublinguaal gebruik). Als deze middelen worden gebruikt zodra de pijn op de borst opkomt, brengen ze gewoonlijk binnen enkele minuten verlichting. Patiënten die vaak last hebben van pijn op de borst en bij wie deze middelen niet helpen, moeten in het ziekenhuis nader worden onderzocht. Zij kunnen worden behandeld met middelen als calciumantagonisten, orale (via de mond in te nemen) nitraten en bètablokkers, of een combinatie daarvan, die zij dan langdurig moeten gebruiken. Deze middelen werken hoofdzakelijk als vasodilatantia, dat wil zeggen dat ze de bloedvaten verwijden waardoor het hart beter van bloed wordt voorzien.Complicaties van Prinzmetal-angina
Voor patiënten met Prinzmetal-angina die goed reageren op sublinguale nitraten, calciumantagonisten of bètablokkers, is de prognose over het algemeen gunstig en is het risico van een hartinfarct gewoonlijk klein. Sommige patiënten met Prinzmetal-angina reageren echter niet op deze medicijnen. In dat geval wordt van 'hardnekkige' Prinzmetal-angina gesproken. Deze patiënten lopen het risico van een hartinfarct, hartritmestoornissen (aritmieën) of, in het uiterste geval, een plotselinge hartdood. Zij kunnen baat hebben bij angioplastiek of het inbrengen van een stent in de betreffende delen van de kransslagaders.Meer informatie
Informatie van de Hartstichtingwww.hartstichting.nl
(Engels) Informatie van de American Heart Association (USA)
www.americanheart.org
(Engels) Informatie van de National Library of Medicine (USA)
www.nlm.nih.gov
(Engels) Gaspardone, A., Tomai, F., & Versaci, F., et al. (1999), Coronary artery stent placement in patients with Prinzmetal's angina refractory to medical treatment The American journal of cardiology, Jul 1, vol. 84, no. 1, pp. 96-8, A8 (USA)
www.ncbi.nlm.nih.gov
(Engels) Lanza, A, Maseri, A. (2000)," Coronary Artery Spasm", Current Treatment Options in Cardiovascular Medicine, vol.2, no.1, pp.83-90 (USA)
www.ncbi.nlm.nih.gov
(Engels) Vandergoten, P., Benit, E., & Dendale, P., (1999),"Prinzmetal's Prinzmetal's angina: three case reports and a review of the literature", Acta cardiologica, Apr, vol. 54, no. 2, pp. 71-6 (USA)
www.ncbi.nlm.nih.gov
Boon, N.A., Fox, K.A.A. & Bloomfield, P. (1999), Diseases of the cardiovascular system, in: Haslett, C., Chilvers, E.R.E., Hunter, J.A.A. & Boon, N.A. (eds), Davidson's Principles and Practice of Medicine, 18th edn, Churchill, Livingstone, London.
Camm, A.J. (1999), Cardiovascular disease, in: Kumar, P. & Clark, M. (eds), Clinical Medicine, 4th edn, Harcourt Publishers Limited, Edinburgh, London.
Kaski, J. C. (2001), Prinzmetal's angina Pectoris, in: Crawford, M.H., DiMarco, and J.P (eds) Cardiology, Mosby International Ltd. London.
| Bron: LSHTM | Copyright: Medic Info | Datum: 21/04/2005 | Disclaimer |