Ramadan en gezondheid

Planning

Cafeïne

Algemeen

Ziek, zwakke gezondheid of zwanger

Het is goed om een tijdje voor het begin van de ramadan stil te staan bij de invloed van het vasten om gezondheidsproblemen te voorkomen. De eerste dagen moet uw lichaam wennen om gedurende vele uren niets te eten en te drinken te krijgen. Veel mensen hebben hierdoor last van moeheid en humeurigheid. Ook kunnen zij zich minder goed concentreren. Met een goede voorbereiding kunt u de opstartproblemen wellicht beperken.

Planning

U hebt natuurlijk niet alles zelf in de hand, maar misschien zijn er toch mogelijkheden om een aantal activiteiten buiten de ramadan te plannen, zoals een (rij)examen, zakenreis of verbouwing. Doordat u tijdens de ramadan een lager concentratievermogen kunt hebben, is het aan te raden om niet te lang achter het stuur te zitten. Als u onregelmatige diensten hebt, kunt u proberen in overleg met uw leidinggevende en niet-vastende collega’s uw rooster zo aan te passen dat de diensten het best aansluiten bij uw ritme.
Houd met het plannen van uw zomervakantie ook rekening met de ramadan, zodat u tijdens het vasten nog genoeg vrije dagen kunt opnemen en het wat rustiger aan kunt doen. Waarschijnlijk went uw lichaam na een paar dagen aan het nieuwe ritme en voelt u zich daarna weer fitter. Vermoedelijk weet u uit ervaring van de vorige jaren hoe uw lichaam reageert.

Cafeïne

Bent u gewend om dagelijks koffie, thee of cola te drinken? Als u daar abrupt mee stopt, kan uw bloeddruk dalen of kunt u hoofdpijn krijgen en prikkelbaar, nerveus of rusteloos zijn. Begin daarom al een paar weken voor de ramadan met een geleidelijke afbouw van dranken die cafeïne bevatten. Tip: als u er toch aan gewend bent, gebruik dan na de ramadan ook niet teveel cafeïnehoudende dranken.

Algemeen

Vooral als de ramadan in de zomer valt, begint de dag (heel) vroeg. Zeker als het de avond daarvoor laat is geworden, zult u nog niet zo’n honger hebben en is het verleidelijk om zo lang mogelijk in bed te blijven. Maak toch tijd voor suhur (ontbijt) en zorg ervoor dat u voldoende vocht binnenkrijgt. Kies dan voor water, thee of vruchtensap. Per dag hebt u minimaal 1,5 liter vocht nodig. Door te weinig vocht binnen te krijgen, kunt u uitdrogen en last van hoofdpijn krijgen. Neem eventueel tijdens de suhur een pijnstiller in.

Om u zo fit mogelijk te voelen, is het aan te raden om zuinig te zijn met gefrituurde, vette en pittige gerechten om te voorkomen dat uw maag en darmen, die de hele dag niets te doen hebben gehad, overbelast worden. Eet niet te grote porties, gebruik niet teveel zoetigheid en beweeg voldoende (zie het kopje ‘afvallen’).

Ziek, zwakke gezondheid of zwanger

Als uw gezondheid door het vasten kan verslechteren, is het verboden om aan de ramadan deel te nemen. Ook als u zwanger bent, borstvoeding geeft of menstrueert, kunt u (gedeeltelijk) vrijgesteld worden. Overleg met uw arts op welke manier u uw medicijnen het best kunt gebruiken als u toch besluit om te vasten.
Als u diabetes hebt, is het af te raden om mee te doen aan het vasten. Door langdurig niet te eten, kunnen uw bloedsuikerwaarden te laag worden en kunt u hypoglykemieën (hypo’s of te lage bloedglucosewaarden) krijgen. Als u toch aan de ramadan wil deelnemen, kunt u het beste met uw huisarts, diëtist of diabetesverpleegkundige overleggen hoe u dit dan het best kunt aanpakken.

Afvallen

Het klinkt logisch: wie vast, valt af. Helaas wijst de praktijk uit dat de meeste mensen die willen afvallen juist aankomen tijdens de ramadan. Het is een goed uitgangspunt om ernaar te streven uw gewicht tijdens de ramadan constant te houden, dus niet af te vallen, maar ook niet zwaarder te worden.
Het is natuurlijk heel verleidelijk om na een dag vasten veel zoetigheid te eten en/of je te goed te doen aan de heerlijke gerechten die bij de iftaar (avondmaaltijd na zonsondergang) op tafel komen. Het is een goede gewoonte om het vasten te doorbreken met één of enkele dadels of een stukje chebakia om de bloedglucose te verhogen en het lichaam weer te laten wennen aan eten. Fruit of een schaaltje yoghurt met fruit is ook prima. Las daarna even een pauze in, en gebruik dan een lichte soep en vervolgens de rest van de maaltijd. Kies royaal (rauwe) groente. Let op de hoeveelheden die u opschept, kauw goed en eet rustig. Neem tussendoor regelmatig rust en drink dan water, thee zonder suiker of eventueel light frisdrank.
Eet na de tarawee (avondgebed) nog een lichte maaltijd en ga niet te laat naar bed: door te weinig slaap bent u eerder vermoeid en is het moeilijker om weerstand te bieden aan lekkere (zoete) gerechten. Sla de suhur voor de ochtendzon niet over: u hebt nog een hele dag te gaan!

Tip: houd een eetdagboek bij in deze periode. Zo komt u erachter wat u per etmaal werkelijk eet en of dit overeenkomt met de hoeveelheden die u voor de ramadan gewend was te gebruiken.

Beweging

U hebt het vast druk met uw vaste activiteiten en de extra bezoeken aan moskee, familie en vrienden. U maakt waarschijnlijk ook meer werk van de maaltijden waardoor boodschappen doen en koken extra tijd kosten. Uw gebruikelijke sporttijd past nu misschien niet zo goed in uw andere dagindeling. Probeer toch voldoende te bewegen, door bijvoorbeeld met de fiets of wandelend naar werk of moskee te gaan in plaats van de auto te pakken.
Houd er rekening mee dat u, als u overdag sport, vocht verliest dat u op dat moment niet kunt aanvullen. Hierdoor kunt u hoofdpijn krijgen en onwel worden. Kies daarom voor activiteiten die minder inspannend zijn zodat u uw conditie en uw gewicht toch op peil kunt houden.

Einde van de ramadan

Aan het einde van de ramadan wacht het Suikerfeest. Natuurlijk kunt u best wat extra’s nemen, maar houd het binnen de perken. Bedenk van tevoren wat u wilt eten en drinken en houd u daaraan. Zo kunt u na de ramadan en het Suikerfeest weer een goede start maken om (verder) aan uw gewicht te werken.

Meer informatie:

www.nigz.nl/

Bron: Corien Maljaars

Datum: 13/08/2009