Iritis

Inleiding

Iritis, of uveitis anterior, is een inwendige ontsteking van het voorste gedeelte van het oog. Dat betekent dat het gekleurde deel van het oog rond de pupil, de zogenoemde iris, ontstoken is. De iris is de kringspier die de hoeveelheid licht reguleert die het oog binnenkomt.
iritis

Iritis gaat gepaard met roodheid van het oog, pijn en lichtschuwheid

Oorzaken

Bepaalde infecties, zoals herpes zoster, herpes simplex en toxoplasmose, kunnen iritis veroorzaken. Soms kunnen infecties elders in het lichaam ook het oog treffen, zoals tuberculose in de longen.
Meestal is de oorzaak van iritis onbekend. Aangenomen wordt dat de aandoening het gevolg is van een antistof in het lichaam. We spreken dan van een auto-immuunproces. Dit auto-immuunproces kan alleen in het oog zelf optreden, maar ook voorkomen als verschijnsel bij verschillende andere ontstekingsprocessen elders in het lichaam zoals:

reumatische aandoeningen als reumatoïde artritis en de ziekte van Bechterew;
sarcoïdose (ziekte van Besnier Boeck);
SLE (Systemische Lupus Erythematosus);
scleroderma;
ziekte van Behçet;
ziekte van Reiter;
darmziekten als colitis ulcerosa en de ziekte van Crohn.

Verschijnselen

De symptomen van iritis zijn pijn in en rond het oog, rode ogen, fotofobie (geen licht kunnen verdragen) en wazig zien.

Soortgelijke ziekten

De symptomen van iritis kunnen worden verward met andere aandoeningen van het oog, zoals conjunctivitis en glaucoom (verhoogde druk in het oog). Het is belangrijk dit onderscheid te maken, omdat de behandeling van iritis en glaucoom sterk verschilt.

Complicaties

Meestal is iritis een acute aandoening. Soms kan deze acute ontsteking herhaaldelijk terugkeren. Daarnaast bestaat ook een chronische vorm die langzaam begint en heel langdurig aanwezig blijft.
Als gevolg van de ontsteking kunnen bloedvaten gaan lekken, waardoor ontstekingcellen en eiwitrijk vocht in het oog komen. Onbehandelde iritis kan leiden tot verklevingen, oogdrukverhoging (secundair glaucoom), grijze staar (cataract) en vochtopstapeling in de macula waardoor blijvende vermindering van het gezichtsvermogen optreedt.

Diagnose

De diagnose iritis wordt gesteld op basis van de ziektegeschiedenis van de patiënt en een eenvoudig oogonderzoek met een lichtje en spleetlamp. Soms wordt de oogdruk gemeten om glaucoom uit te sluiten.
Als de iritis steeds terugkeert, zijn soms aanvullende onderzoeken nodig om andere oorzaken van iritis, zoals artritis, bindweefselaandoeningen en darmontsteking uit te sluiten. Deze onderzoeken zijn onder andere:

bloedonderzoek;
een röntgenfoto van de borst;
röntgenfoto van de wervelkolom;
colonoscopie;
sigmoïdoscopie.

De oogarts zal daarvoor naar de internist verwijzen.

Behandeling

De behandeling is gericht op het verminderen van de ontsteking, het verlichten van de pijn en het voorkomen van schade aan het oog.
Bij een infectie moet de ziekteverwekker worden bestreden. In de andere gevallen worden oogdruppels met steroïden voorgeschreven, omdat deze de auto-immuunreactie tegengaan. Tegelijkertijd worden druppels gebruikt om de spieren van de iris te ontspannen. Hierdoor wordt de pijn minder en wordt eveneens voorkomen dat de iris zich aan de lens hecht. Heel soms moeten steroïden worden ingenomen of geïnjecteerd, vooral als de aandoening in beide ogen voorkomt.

Meer informatie

www.oogheelkunde.org/voorlichting/uveitis.html
Informatie van het Nederlands Oogheelkundig Genootschap

www.djo.harvard.edu/meei/PI/iritis.html (Engels)

Bron: LSHTM

Datum: 19/02/2004