Gezond leven
 
Levensfase
 
Medisch
 
Spreekuur
 
SlapenReizenVoedingMentaal fitBewegen en gezondheidAlternatieve geneeswijzenArbeid en gezondheidGezond gebitRoken, alcohol en drugsZwangerschapBaby'sKinderenJongerenVrouwenMannenSeniorenChronische ziektesHart - en vaatziektesMedische encyclopediePsychische AandoeningenBorstkankerAfasieArtroseAstmaDementieDepressieDiabetesHoge bloeddrukHoofdpijnIncontinentieLeven met een chronische ziekteMantelzorgRugpijnSporten met een beperkingVoedselallergieVraag het de deskundigeGa ik hiermee naar de dokter?Het virtuele consultatiebureau
 

Agressie bij dementie

Tell a friend Pagina afdrukken

Iemand met dementie kan soms erg boos of agressief zijn. Hij kan schreeuwen, beschuldigen, bedreigen of schoppen en slaan. Mantelzorgers kunnen hier bang, geschokt of verdrietig door worden.

Oorzaken van agressie bij dementie

Agressie kan het gevolg zijn van het ziekteproces. Iemand met dementie begrijpt minder en kan zich minder goed uiten. Hij raakt gefrustreerd en voelt zich onbegrepen. Uiteindelijk verliest hij steeds meer de greep op de werkelijkheid en het leven.

Agressie bij mensen met dementie kan verschillende oorzaken hebben:
  • Lichamelijke problemen, zoals pijn, honger, verstopping of een volle blaas.
  • (Nieuwe) medicijnen.
  • Gebrek aan privacy; hulp bij wassen en aankleden vinden ze soms bedreigend.
  • Als ze worden overvraagd.
  • Als ze zich bekeken, bekritiseerd of vernederd voelen.
  • Moeite met communiceren.
  • Angst, bijvoorbeeld voor geluiden of mensen die ze niet (her)kennen.
  • Als ze zich vervelende gebeurtenissen uit het verleden herinneren.
  • Hallucinaties of wanen.
Agressie bij mensen met dementie kan verschillende uitingen hebben:
  • Verbale agressie: schelden, schreeuwen.
  • Fysieke agressie: slaan en schoppen tegen voorwerpen of tegen mensen om zich heen.
Bespreek agressie altijd met de behandelend arts, psycholoog of verpleegkundige.
  • Zij helpen bij het achterhalen van de oorzaak.
  • Zij behandelen eventuele lichamelijke problemen.
  • Zij adviseren over de omgang met agressie. 
  • Bij ernstige agressie kunnen ze rustgevende medicijnen voorschrijven.

Tips om met agressie om te gaan

  • Veiligheid voor degene met dementie en de mensen om hem heen staat voorop. Bij onveilige situaties MOET je hulp zoeken. Dit kan via de huisarts of bijvoorbeeld via een casemanager dementie.
  • Achterhaal de oorzaak van de agressie. Als je weet waar het gedrag vandaan komt, kun je het voorkomen of er iets aan doen.
  • Volg de adviezen op in de tekst over communicatie met personen met dementie. Vaak veroorzaken communicatieproblemen agressie.
  • Blijf rustig als het niet lukt om een uitbarsting te vermijden.
  • Maak jezelf geen verwijten; de agressie is meestal niet persoonlijk bedoeld.
  • Bedenk van tevoren manieren om met agressieve uitbarstingen om te gaan.
  • Haal een paar keer diep adem en tel tot 10 als je voelt dat je zelf boos en gefrustreerd raakt. Ga desnoods even de kamer uit.
  • Leid de patiënt af.
  • Geef de patiënt de ruimte als hij lichamelijk geweld gebruikt. Probeer hem niet tegen te houden. Blijf zelf op een veilige afstand. Verlaat eventueel de kamer en/of roep om hulp.
  • Straf iemand met dementie niet. Na een uitbarsting is hij het incident waarschijnlijk al snel vergeten.
  • Doe na een uitbarsting zo gewoon mogelijk en stel de patiënt op zijn gemak. Hij kan zich nog steeds onrustig voelen, zonder te weten waarom.

Tips voor mantelzorgers

Het is niet gemakkelijk om elke dag om te gaan met iemand met dementie. Mantelzorgers voelen zich vaak gespannen, gefrustreerd, bang, boos, schuldig en wanhopig. Deze gevoelens zijn normaal in deze situatie.

Het is belangrijk dat mantelzorgers goed voor zichzelf zorgen. De volgende tips kunnen helpen bij de zorg voor iemand met dementie:

  • Reserveer tijd voor jezelf.
  • Zoek steun bij familie, vrienden of lotgenoten. Bezoek bijvoorbeeld een Alzheimercafé. Die worden overal in Nederland gehouden.
  • Bespreek de situatie met de betrokken hulpverleners. Zij geven advies, begeleiding en hulp.

Hoe ga je om met dementie webinar

Medicinfo heeft in samenwerking met zorgverzekeraar CZ op 17 februari 2016 een webinar over dementie georganiseerd. Het onderwerp van het webinar was ‘Hoe ga je om met dementie?’.

De deskundigen die aan tafel zaten, waren Marianne van Tol (zorgconsulent voor Laurens Antonius Binnenweg en werkzaam met jonge mensen met dementie) en Rineke Maarse (mantelzorger). Het webinar werd gepresenteerd door Krijn Schuurman.

Je kunt hieronder het webinar terugkijken. Je krijgt daarin antwoord op onder meer de volgende vragen:
  • Hoe kan ik iemand met dementie het best helpen en begeleiden?
  • Wanneer doe ik het goed en wat kan ik beter niet doen?
  • Ik word niet meer herkend. Hoe ga ik hier mee om?

Meer informatie

Informatie van Alzheimer Experience
www.alzheimerexperience.nl

Informatie van Alzheimer Nederland, de organisatie voor mensen met dementie en hun familie, over omgaan met agressief gedrag
www.alzheimer-nederland.nl/agressief-gedrag

Website voor mantelzorgers van mensen met dementie 
www.dementiedebaas.nl/ 

Verenso (2008); Richtlijn Probleemgedrag.
www.verenso.nl/richtlijnen/probleemgedrag

Loon, J. van (2006). Mijn partner raakt de weg kwijt – Omgaan met dementie. Pearson Education Benelux

Dirkse, R. & Petit, C. (2010). Had ik het maar geweten – moderne dementiezorg. Kosmos Uitgevers Utrecht/Antwerpen.

Bron: Medicinfo Copyright: Medicinfo Datum: 06/04/2016