Acuut reuma en het hart - inleiding

Acuut reuma, ook wel reumatische koorts genoemd, is een ontstekingsziekte die in zeldzame gevallen kan optreden als gevolg van een keelinfectie met groep A-streptokokken (bepaalde bacteriën). Om zich tegen deze infectie te verdedigen, produceert het lichaam antistoffen. Helaas kunnen deze antistoffen een reactie aangaan met verschillende lichaamsweefsels zoals gewrichten, hart, huid en zenuwstelsel, en die beschadigen. Deze reactie ontstaat drie tot vijf weken na de keelontsteking.

Uit onderzoek is gebleken dat acuut reuma steeds minder vaak voorkomt en als gevolg daarvan komen acute reumatische hartaandoeningen ook weinig meer voor. In de helft van de gevallen worden de hartafwijkingen bovendien pas veel later ontdekt. Dat betekent dat acuut reuma ook onopgemerkt kan zijn doorgemaakt.

De hartaandoening die door een aanval van acuut reuma wordt veroorzaakt, staat bekend als carditis, wat 'ontsteking van het hart' betekent. Hierbij zijn de drie lagen van het hart - het pericard (het hartzakje), het myocard (de hartspier) en het endocard (de binnenbekleding van het hart) - gezamenlijk of afzonderlijk betrokken.

Kenmerkend voor reumatische carditis zijn de lichaampjes van Aschoff die in de hartspier voorkomen. Daarnaast kunnen kleine, wratachtige uitwassen zich ontwikkelen op de binnenbekleding van het hart en vooral op de hartkleppen, dit wordt endocarditis genoemd. Dat kan ertoe leiden dat de kleppen niet meer goed sluiten en er bloed door teruglekt (klepinsufficiëntie). Door ontsteking van het pericard (pericarditis) hoopt zich vocht op in de pericardiale ruimte, tussen de twee lagen van dat vlies (pericarditis effusiva).

Andere gevolgen van carditis kunnen onder meer zijn: het optreden van hartgeruis of veranderingen in reeds bestaand geruis, hartvergroting, en hartfalen.

Meer informatie

(Engels) Informatie over acuut reuma van de National Library of Medicine (USA)
www.nlm.nih.gov

Camm, A.J. (1999), Cardiovascular disease, in: Kumar, P. & Clark, M. (eds), Clinical Medicine, 4th Ed, Harcourt Publishers Limited, Edinburgh, London.

Boon, N.A., Fox, K.A.A., Bloomfield, P. (1999), Diseases of the cardiovascular system, in: Haslett, C., Chilvers, E.R.E., Hunter, J.A.A. & Boon, N.A. (eds), Davidson's Principles and Practice of Medicine, 18th ed, Churchill, Livingstone, London.

Rullan, E., Sigal, L.H., (2001) "Rheumatic fever", Current Rheumatology Reports, vol. 3, no. 5, pp. 445-52.

Bron: LSHTM

Datum: 21/04/2005